Common Yucatec Maya to Waray phrases

100 practical Yucatec Maya to Waray phrases for travel, study, work, and daily conversation.

← Back to Yucatec Maya to Waray Translator

Looking for practical Yucatec Maya to Waray phrases? This free guide lists 100 essential sentences for travel, study, work, and everyday conversation. Each line shows the Yucatec Maya phrase first, then the Waray translation (Waray) — so you can scan quickly before a trip, class, or video call.

The phrases are grouped into eight topics: greetings and pleasantries, useful phrases for travellers, everyday conversation, directions and getting around, shopping and dining, emergencies and health, work and business, and time, days and numbers. Use the table of contents to jump straight to greetings, directions, dining, emergencies, or numbers. You do not need perfect grammar to start — short, clear sentences often work better than silence when you are learning Waray.

Tip: when a Waray phrase looks unfamiliar, compare it with the Yucatec Maya wording — noticing word order differences helps you understand grammar naturally.

Bookmark this page for offline review, share it with a travel buddy, or open the Yucatec Maya to Waray translator to paste your own messages and get an instant translation.

Greetings and pleasantries

Hello, goodbye, please, thank you, and polite introductions for meeting new people.

  1. Ba'ax ka wa'alik

    Kumusta (Kumusta)

  2. Yum bo'otik

    Salamat (Salamat)

  3. Bix a k'iik

    Maayong buntag (Maayong buntag)

  4. Bix a k'iik tu yook

    Maayong hapon (Maayong hapon)

  5. Bix a k'iik tu ka'ab

    Maayong gabi-i (Maayong gabi-i)

  6. Bix a k'iik tu nojoch k'iik

    Maayong pagkatulog (Maayong pagkatulog)

  7. Tuméen k'i'ik

    Kita kits (Kita kits)

  8. K'a'abet

    Babayi na (Babayi na)

  9. ¿Ba'ax k'i'ik a na'atik?

    Ano an imo ngaran? (Ano an imo ngaran?)

  10. In na'atik John

    An akon ngaran amo hi John (An akon ngaran amo hi John)

  11. ¿Bix a k'áatech?

    Kamusta ka? (Kamusta ka?)

  12. K'a'abéet in k'áatech

    Maupay nga makilala ka (Maupay nga makilala ka)

Useful phrases for travellers

Airport, hotel, tickets, and transport phrases for getting around on a trip.

  1. ¿Tú k'áat u yook'ol English?

    Nagsasalita ka ba hin Ininggles? (tu kaat u yokol English)

  2. Téen in k'áat u yook'ol Hindi ma' k'i'ik'

    Diri ako maaram mag-Ininggles hin maupay. (teen in kaat u yokol Hindi ma ki'ik')

  3. Ma' in k'áatech

    Diri ako nasasabtan. (ma in kaatech)

  4. Por favor, k'áatech k'i'ik'

    Palihug, magsalita hin hinay. (por favor kaatech ki'ik')

  5. ¿Tú k'áat u k'áatech in k'i'ik'?

    Pwede mo ito isulti pag-usab? (tu kaat u kaatech in ki'ik')

  6. ¿Ba'ax k'i'ik' u k'áak'?

    Asa an banyo? (ba'ax ki'ik' u kaak')

  7. ¿Ba'ax k'áat in k'áatech u k'i'ik' tu k'i'ik'?

    Paano ako makadto ha sentro han syudad? (ba'ax kaat in kaatech u ki'ik' tu ki'ik')

  8. K'áatech tu'ux

    Liko ka pakaliwa. (kaatech tux)

  9. K'áatech tu k'i'ik'

    Liko ka pakanan. (kaatech tu ki'ik')

  10. K'i'ik' tu k'i'ik'

    Diretso ka. (ki'ik' tu ki'ik')

  11. ¿Ba'ax k'i'ik' u k'i'ik'?

    Pira an bayad? (ba'ax ki'ik' u ki'ik')

  12. K'i'ik' ba'ax, por favor

    Usa nga tiket, palihug. (ki'ik' ba'ax por favor)

  13. ¿Téen u k'i'ik' ma' k'i'ik'?

    Malayo ba ini tikang dinhi? (teen u ki'ik' ma ki'ik')

  14. Téen in k'áat in k'i'ik'

    Nawawara ako. (teen in kaat in ki'ik')

  15. ¿Ba'ax k'áat in k'áatech u k'i'ik' SIM?

    Asa ako makakapalit hin SIM card? (ba'ax kaat in kaatech u ki'ik' SIM)

Everyday conversation

Small talk, feelings, opinions, and common chat phrases for daily life.

  1. Ja'ab'

    Oo (ya'ab')

  2. Ma'

    Diri (ma')

  3. K'a'abet

    Siguro (ka'ab')

  4. In k'áat u

    Uyon ako (in k'at u)

  5. Ma' in k'áat u

    Diri ako uyon (ma' in k'at u)

  6. Ba'ax k'i'ik'

    Mayo ini nga tunog (ba'ax k'i'ik')

  7. Ba'ax k'a'atech?

    Ano an imo hunahuna? (ba'ax k'a'atech)

  8. ¿K'a'atech in wóol?

    Makatabang ka ha akon? (k'a'atech in wóol)

  9. In wóol k'i'ik'

    Kinahanglan ko hin tabang (in wóol k'i'ik')

  10. T'aan u k'i'ik'

    Hulat hin guti nga panahon (taan u k'i'ik')

  11. In k'i'ik'

    Pasensya na (in k'i'ik')

  12. Ma' k'i'ik'

    Wara problema (ma' k'i'ik')

  13. K'i'ik' a k'i'ik'

    Mabuhay (k'i'ik' a k'i'ik')

  14. K'i'ik' u k'i'ik' a k'i'ik'

    Malipayong adlaw nga natawhan (k'i'ik' u k'i'ik' a k'i'ik')

  15. K'a'ab' u k'i'ik' a t'aan

    Mag-amping ha pagbiyahe (ka'ab' u k'i'ik' a t'aan)

Directions and getting around

Asking where something is, left and right, distances, and finding your way.

  1. ¿K'a'abéet u k'i'ik' train?

    Asa an estasyon han tren? (Asa an es-ta-syon han tren)

  2. ¿K'a'abéet u k'i'ik' bus?

    Asa an bus stop? (Asa an bus stop)

  3. ¿Ba'ax k'i'ik' le plataforma?

    Hain an platform? (Hain an plat-form)

  4. ¿Ba'ax k'i'ik' le tiempo k'i'ik'?

    Anano an oras nga aalis ini? (Anano an o-ras nga a-lis ini)

  5. ¿Tuméen in k'áate' le k'i'ik'?

    Tama ba ini nga dalan? (Ta-ma ba ini nga da-lan)

  6. K'i'ik' le ka'ach

    Dida la ini (Di-da la ini)

  7. K'i'ik' le k'i'ik' tu yóok'ol

    Hala ini halayo (Ha-la ini ha-la-yo)

  8. ¿K'a'abet in wóol u t'aan k'i'ik'?

    Pwede mo ba ako ipakita ha mapa? (Pwe-de mo ba a-ko i-pa-ka-ta ha ma-pa)

  9. ¿K'áate' k'i'ik' aquí, por favor?

    Pahibaya dinhi, palihug (Pa-hi-ba-ya din-hi, pa-li-hug)

  10. ¿Ba'ax k'i'ik' le tiempo?

    Pira ka oras an kinahanglan? (Pi-ra ka o-ras an ki-nan-glan)

Shopping and dining

Ordering food, asking prices, paying the bill, and shopping at markets or stores.

  1. Ba'ax k'i'ik?

    Pira ini? (Pira ini?)

  2. Teech u k'i'ik le ba'ax.

    Mahal ini. (Mahal ini.)

  3. ¿Tienes algo más barato?

    Mayda ka ba iba nga mas barato? (Mayda ka ba iba nga mas barato?)

  4. ¿Puedo pagar con tarjeta?

    Pwede ba ako magbayad gamit an card? (Pwede ba ako magbayad gamit an card?)

  5. In k'áat u meyaj paach k'i'ik.

    Gusto ko hin lamesa para ha duha. (Gusto ko hin lamesa para ha duha.)

  6. Le cuenta, por favor.

    An bayad, palihug. (An bayad, palihug.)

  7. ¿Está incluido el servicio?

    Nasakop ba an serbisyo? (Nasakop ba an serbisyo?)

  8. In k'áat in wíinik vegetario.

    Vegetarian ako. (Vegetarian ako.)

  9. No tengo comida picante, por favor.

    Waray maanghang nga pagkaon, palihug. (Waray maanghang nga pagkaon, palihug.)

  10. Le ba'ax k'i'ik.

    Namit ini. (Namit ini.)

  11. ¿Puedo tener el menú?

    Pwede ko ba makuha an menu? (Pwede ko ba makuha an menu?)

  12. Un vaso de agua, por favor.

    Usa ka baso nga tubig, palihug. (Usa ka baso nga tubig, palihug.)

Emergencies and health

Help, police, doctor, pharmacy, and urgent situations when you need assistance fast.

  1. K'a'abéet u policía

    Tawga an pulis

  2. K'a'abéet u ambulancia

    Tawga an ambulansya

  3. In k'áat u médico

    Kailangan ko hin doktor

  4. In k'áat u yóok'ol

    Nabibilngan ako

  5. In k'i'ik' u k'áak'

    May allergy ako ha mani

  6. Téen in wíik' u hospital k'i'ik'?

    Asa an pinakamalapit nga ospital?

  7. K'a'ana' in k'áat u

    Masakit dinhi

  8. In k'áat u pasaporte

    Nawara an akon passport

  9. Bix a k'a'abéet in hotel?

    Pwede mo tawgon an akon hotel?

  10. ¡T'aan a k'i'ik'!

    Bulig!

Work and business

Meetings, email tone, schedules, and professional phrases for the workplace.

  1. K'i'ik' a k'áate' in k'áate'

    Maupay nga makilala ka (maupay nga makilala ka)

  2. Tuméen k'áat u k'i'ik'

    Mag-iskedyul kita hin miting

  3. Ba'ax k'i'ik' a k'i'ik'?

    Ano nga oras an angay ha imo?

  4. In k'áat u k'áat u reporto táan

    Ipadangat ko an report yana

  5. Bix a k'áat u k'áate' k'i'ik'?

    Pwede ba kita mag-istorya ugma?

  6. Tuméen, k'áat u k'áate' u file

    Palihug kitaa an nakadugtong nga file

  7. Yuum bo'otik a k'i'ik'

    Salamat han imo oras

  8. In k'áat u k'i'ik' tu k'áate'

    Naghuhulat ako nga makigtrabaho ha imo

  9. Bix a k'áat u k'áate' u punto?

    Pwede mo ba klaruhon ito nga punto?

  10. Tuméen in k'áat u k'áate'

    Babalikan tika

  11. U k'i'ik' táan u viernes

    An deadline amo an Biyernes

Time, days and numbers

Clock times, days of the week, months, quantities, and counting for appointments and plans.

  1. Ba'ax k'i'ik'el?

    Anong oras na? (Anong oras na?)

  2. K'i'ik'el in k'i'ik'el t'aan u k'i'ik'el

    Tulo na oras (kee-keel in kee-keel tan oo kee-keel)

  3. K'i'ik'el

    Karon (kee-keel)

  4. Bix a k'i'ik'el

    Buwas (beesh ah kee-keel)

  5. K'i'ik'el k'i'ik'el

    Kahapon (kee-keel kee-keel)

  6. Lunes

    Lunes (loo-nes)

  7. Martes

    Martes (mar-tes)

  8. Miércoles

    Miyerkules (mee-er-co-les)

  9. Béel

    Usa (beel)

  10. Ka'ab

    Duhá (kah-ab)

  11. K'i'ik'

    Tulo (kee-keek)

  12. Láak'

    Napulo (lahk)

  13. Wíinik k'i'ik'

    Siyam na raan (wee-neek kee-keek)

  14. K'i'ik'el k'i'ik'

    Kalahati (kee-keel kee-keek)

  15. Más

    Dugang (mas)